Publisert på

Flott omtale av «Mysteriet ved Hangman’s Hill» Karakter 5+

Det er så hyggeleg med gode omtaler! Her skriv «Bok til poden» Norsklærerens anbefalinger om «Mysteriet ved Hangman’s Hill» – og gir terningkast 5+

Norsklærerens anbefalinger, Ann Hilde Bolstad:

Mysteriet ved Hangmans Hill av Olla Rypdal.

Jeg har aldri vært fan av krim og mysterier i bokform, det er bare ikke min sjanger. Men etter å ha lest “Mysteriet ved Hangmans Hill”, må jeg nok revurdere hele greia. For denne boka er jeg glad for at jeg leste!

Historien starter med Martha, og hennes siste timer på et gods i England på tidlig 1900-tallet. Vi får vite at hun planlegger å reise hjem til Norge i full fart, uten engang å fortelle det til sin beste venninne. Det er noe som har skjedd… Hva som har skjedd, prøver Anna, Siri og Erik å finne ut – i nåtid, over hundre år etter. Det starter med at de finner brev etter Martha + et halvt bokmanus i et skrin. Forfatteren tar oss med til godset Martha jobbet på, i vinterferien til Anna, Siri og Erik. Og da blir det spennende. Det viser seg at flere hemmeligheter er vevd inn i dette ene mysteriet, både i nåtid og fortid.

Boka er skrevet på nynorsk. Og det er bra! For når bokmålsbarn uansett må lese nynorsk på skolen, er det gull at det finnes bøker av ypperste kvalitet, på begge målformene. Jeg synes boka er intelligent skrevet. Den passer som “lese selv – bok” for 9- 12 åringer. Men den passer også utmerket som høytlesningsbok. For den er ikke barnslig. Tvert imot tror jeg mange foreldre vil ha like lite lyst til å legge den fra seg som ungene har 😊

Boka er strippet for dilldall og langtekkelige skildringer. Likevel begynte jeg å drømme meg bort til gamle engelske gods, slott og den slags. Mulig det blir en vinterferie til Hangmans Hill om ikke så alt for lenge … Boka er rykende fersk. Den kom ut i august (2021) på Olla forlag. Anbefales!Karakter: 5+

Publisert på

Tippoldefar Jakob til scena!

Det er skikkeleg stas når det skjer: boka skal til scena! 

Saman med dei kreative, dyktige samarbeisvenene mine Elsa Rypdal, Mette Mjelve og Gunnar Rafteseth har idéen blitt arbeidd med ei stund. Vi har hatt improvisasjonsverkstader, drøfta kostymer og musikk, øvd og tilrettelagt. Forestillinga tar form, og vi gler oss!

Vi har til og med fått støtte frå Møre og Romsdal fylkeskommune til dette prosjektet  – ein ekstra boost og inspirasjon. Tusen takk!

Boka har blitt godt mottatt, med gode omtalar og terningkast 5. Les gjerne meir om boka i tidlegare innlegg på www.olla.no

Forestillinga er tru mot boka og følgjer hendingane kronologisk. Formidlinga er enkel og forteljarbasert med musikalske innslag, lydkulisser, enkelte tetatersekvensar – der vi også eit par gonger hentar opp barn frå salen til å vere med litt i handlinga. Dei stemningsfulle illustrasjonane frå boka av Tarjei Rypdal Eide følgjer historia.

Sjølve historia handlar om Sivert og Jenny. Dette er baksideteksten på boka:

Sivert og Jenny er søskenbarn. Dette året skal dei feire jul saman med foreldra sine på den vesle familiehytta på fjellet.

Ved bålet om kvelden fortel dei vaksne historier frå gamle dagar, om den tida då folk trudde det fantes både tussar og troll. Dei fortel også om Jakob, tippoldefaren til Sivert og Jenny, som hadde bygd hytta for lenge, lenge sidan.

Den første kvelden, då dei to barna har lagt seg på hemsen, leikar dei seg med å lage rare skuggar på veggen med lommelykter og hendene sine. Det er då dei oppdagar eit skjult skap i veggen. Dei klarer å opne skapet, og ser at det ligg noko der inne.

«Sjå på dette!» utbryt Jenny og drar fram det ho har funne. «Det ser ut til å vere gamle, gulna julekort! Så spennande! Kven kan ha lagt desse her?»

Dei blar i korta, nokre er over hundre år gamle, det kan dei sjå på poststempelet. Eit av korta viser heile himmelen i grønt lys. 

«Eg trur det må vere nordlyset», kviskrar Sivert. I det same dei snur seg for å sjå om det er nordlys ute denne kvelden, skimtar dei ei rask rørsle rett utanfor vindauget. Dei kikar ut begge to, men ingen ting er å sjå. 

«Eg syntest så tydeleg eg såg nokon der ute», seier Jenny.

«Eg òg», svarer Sivert. «Men korleis kunne nokon vere utanfor vindauget? Det er då langt ned til bakken?» Det kan ikkje Jenny svare på.

Etter kvart sovnar dei. Det dei ikkje veit, er at dei snart skal vere med på eit eventyr dei knapt kunne drøymt om!

Kvar dag fram mot jul blir vi med Sivert og Jenny på eit spennande eventyr der dei gamle julekorta spelar ei viktig rolle. Eit eventyr fylt med nostalgi og god julestemning.

Forestillingane skal gå føre seg på Hageverkstedet kulturscene, Hagnesvegen 78, Vestnes. 

Denne gamle verkstaden er gjort om til ei intim, lita scene – full av raritetar og krimskrams – eit eventyr i seg sjølv. Det er berre plass til 50 personar i salen, derfor har vi lagt opp til heile 6 forestillingar, laurdag og søndag dei tre første helgene i advent. Alle forestillingane startar kl 16.00.

Billettprisen er kr 150,-. Søk opp «Tippoldefar Jakobs julekort» på Tikkio.com  og kjøp billettar på den forestillinga som høver. Det er seks arrangement med kvart sitt tidspunkt.

Forestillinga har si eiga Facebookside:

https://www.facebook.com/Tippoldefar-Jakobs-julekort-ei-førjulsforestilling-148253034057254/

Her legg vi ut bilde, filmsnuttar og  info i tida fram mot forestillingane. Følg oss gjerne!

Publisert på

Gode omtaler av «Mysteriet ved Hangman’s Hill»!

Når ein er ferdig med ei bok og skal sende ho ut i verda, trur eg mange forfattarar kjenner det på same vis: ein er sjølvsagt letta for å vere ferdig, men så er det dette med om nokon vil lese boka, om dei vil like ho, og ikkje minst, kjøpe ho?

Eg for min del er slett ikkje jublande glad når boka er ferdig – heller tom. Eg vil snarast råd i gang med den neste historia eg vil fortelje.

Men så kjem tilbakemeldingane – og humøret stig. 

Til no har tre bokbloggarar skrive om «Hangman’s Hill:

Henning Bokhylle: 

https://miniblogg.no/henningbokhylle/129226/olla-rypdal-mysteriet-ved-hangman-s-hill.html

Utdrag frå omtalen:

«… 

Mysteriet ved Hangman’s Hill er bok nr. fire i serien om Anna og vennene hennes, samt hunden Kasper. Dette er ei bok for beregnet for barn i alderen 9-12, men kan nok fint leses av både yngre og eldre barn også. Boka er fin for de som vil ha mysterium og spenning.

Anna har, som kjent fra tidligere bøker, en tendens til å havne opp i mysterier. Det er ikke noe unntak denne gangen heller. Sammen med vennene Siri og Eirik finner hun et gammelt skrin på loftet. Når de undersøker det, ser de at det inneholder gamle brev og bilder som har tilhørt en gammel slektning av Anna. De skjønner at noe har skjedd, og dette mysteriet vil de løse!

Anna overtaler foreldrene til å dra på ferie til det stedet i England som det står om i brevene de fant. Når de er kommet til England og begynner å nøste i mysteriet, dukker det opp flere spennende ting, og etter hvert fører jakten på svar dem i fare.  Nye mysterier dukker opp. Har de noen sammenheng? Det blir en mer farlig og spennende jakt enn de hadde sett for seg, og de havner i flere farlige situasjoner.

Nok en gang har forfatteren skrevet ei bra bok. Hendelsene foregår i 1907 0g 2018, og hun er flink til å binde fortid og nåtid i sammen. Boka er skrevet på nynorsk, i et språk som passer fint til aldersgruppen den er beregnet på. Jeg har lest alle bøkene i serien, og likt dem jevnt over bra. Det er kjekt å følge utviklingen til Anna og vennene hennes, de har blitt modigere og modigere for hver bok.

Er du på jakt etter bøker med spenning i til barn, er derfor disse bøkene å anbefale! Olla Rypdal skriver gode bøker som fortjener flere lesere, og er helt på høyde med langt mer kjente forfattere.  Du får alt en spenningsbok for barn skal inneholde, samt et mysterium å løse.

Boka passer til alle, selv om den er spennende, så er den ikke for brutal.

Ei bok jeg anbefaler sterkt videre til alle leseglade barn.»

Omtale frå Hverdagsnett.no:

https://hverdagsnett.no/index.php/boktips/krimboker/1564-mysteriet-ved-hangman-s-hill

Her er eit utdrag:

«…Anna er på loftet og leter i gamle ting, sammen med vennene Siri og Erik. Der kommer de over et skrin som inneholder gamle bilder og brev. Det viser seg at skrinet har tilhørt en slektning av Anna, Martha. Da de leser brevet aner de at noe har skjedd, og det vil de finne ut av. Anna overtaler foreldrene om å dra på ferie til England hvor Martha bodde en kort periode. Der dukker det opp enda et mysterium.

Dette er en spennende ungdomsroman som veldig lett å lese. Den passer også for voksne som liker å lese lette historier uten ekle detaljer.

Boka er satt med stor teksttype, og den er skrevet på lettfattelig nynorsk.

Boka er den fjerde i rekken, men historiene er avsluttende, så det går fint å lese alle sammen uavhengig av hverandre.

…»

Omtale frå Bokblogger.com:

Her er eit utdrag: 

«…

Rypdal drar leseren rett inn i handlinga, då det er umiddelbar spenning og mystikk i boka. Eg likar måten ho brukar gamle og arvede ting i boka. Forfedre som har skrevet ned sin livshistorie i skrivebøker skal få vekket sin historie, over 100 år etter av nokre 12-åringer. Ein spennende tanke, der fortid og nåtid møtes i hendene til nokre barn. 

Rypdal nyttar enkle, men gode personskildringer. Ein finn ikkje lange utbroderende detaljer, men nyttar heller eit språk som barn kan forstå og assosiere ting med. Dette skaper eit godt bilete av personer, også for barna. Romanen er skrevet om barn, for barn, og her har forfattar gjort ein god jobb med å vinkle språket ned på barnenivå.

Dette er ein roman med mystikk, litt action (uten at det blir for skummelt), spenning og ein god dose detektivarbeid. Her trengs det eit godt samarbeid mellom barna, kloke hovuder og litt mot og stå-på-vilje for å løyse saken. Syns også det er artig å lese om dynamikken mellom Anna og hunden Kaspar. Kaspar fylgjer barna nesten over alt, og er eit friskt innslag i romanen.

Eg liker progresjonen hovedkarakterene har i bøkene. Dei lærer, vert modigere og modigere, og skaffar seg erfaring frå tidlegare saker dei har løyst. Anna er litt forsiktig og lovlydig av seg, men blir stadig dratt ut av sin trygge komfortsone av sine to vener. 

Mysteriet vert meir og meir spennande og interessant, og barna kjem opp i fleire farlege situasjonar. Likevel er det tid til latter og moro. Eg synes det er befriende å lese ei slik bok, utan at det er dei store overdrivelsene eller dei voldsomme actionscenene. Rypdal har tonet det ned, men likevel klart å beholde eit godt og spennende driv i forteljinga, utan at borna kjem til å miste nattesøvnen av boka. 

Olla Rypdal viser nok ein gong sin eminente forteljarstemme for born med «Mysteriet ved Hangman’s Hill». Sjekk ut bøkene hennes om Anna og venene hennar. Dei fortjener ein stor leserskare, og denne boka kan eg lett anbefale vidare.»

Publisert på

«Mysteriet ved Hangman’s Hill» er rett rundt hjørnet!

Boka blir trykt i ei PrintOnDemand-ordning, så det ville vere til god hjelp om dei som er interessert i å kjøpe boka kan gje meg eit hint på førehand! Då slepp eg trykke opp for mange bøker, og du får boka så snart ho er her!

Mysteriet ved Hangman’s Hill er den fjerde boka i serien om Anna og venene hennar. Bullterrieren Kaspar, som rett som det er kjem ut for trøbbel, men også reddar mange situasjonar, er med denne gongen også. Hovudpersonane er i 12-årsalderen, boka er retta mot barn på mellomtrinnet i skulen — men kanskje også for andre som liker ei god historie utan groteske valdsdetaljar ein ofte finn i krim for vaksne.

Eg hadde tenkt det skulle bli med dei tre første bøkene om Anna & co, men så viser det seg at denne gjengen nærast «kuppar» historiene eg skriv for tida, så det blir visst nokre til. 

Bøkene kan lesast uavhengig av kvarandre. Tida er reell, på den måten at hovudpersonane har blitt eldre gjennom bøkene, utfordringane meir krevjande, og gjengen modigare.

Framsida har fått seg ein «makeover», men det er framleis Tarjei Rypdal Eide som står for design og utforming.

Då eg starta bokskrivingsprosessane var valet av nynorsk målform ei prinsippsak. Nynorsk er underrepresentert innanfor roman- og spenningsboksjangeren for barn og unge, både i norsk og omsett litteratur. Det er naturleg for meg å skrive nynorsk,  hjartespråket mitt, på same måte som eg veit at det er viktig for mange barn og unge å få bekrefta og verdsett målforma si gjennom bøker dei les. Mangfald er viktig for kulturell identitet og det å høyre til, også når det gjeld språk.

Eg ønskjer ofte å knyte band mellom tidlegare tider og notida i historiene mine, slik er det denne gongen også. Eg har tatt vare på mangt og mykje frå slektningar langt bakover i tida, og rett som det er finn eg noko fantasien kan spinne rundt. Denne gongen var det gamle brev, dagbøker og ein nøkkel som blei inspirasjonskjeldene. Då eg samtidig kom over ei legende om ei hending ved klippene Hangman’s Hill i ein engelsk kystby, tok plottet form.

Baksideteksten på boka:

På loftet i det gamle huset på Vargholmen finn Anna, Erik og Siri nokre gamle, gulna brev, skrivebøker og ein rusten nøkkel innpakka i ei engelsk avisside frå 1907.

Det dei har funne blir viktige spor i utforskinga av eit lenge gøymt og gløymt mysterium, då dei seinare reiser på vinterferie til England. 

Det skal vise seg at gamle, uløyste mysterium også kan føre nye med seg.

Kva kan dei uforklarlege, mystiske opplevingane deira på eit dystert, gammalt gods ha med både det gamle og det nye mysteriet å gjere? 

Snart er dei midt oppi hendingar som både er i overkant spennande —  og farlege.

Spora fører dei til stupet ved Hangman’s Hill…

Tekstutdrag frå kapittel 8:

Mysteriet ved Hangman’s Hill — tekstutdrag frå kapittel 8:Combe Martin, tysdag 19. februar 2019

Dei tre venene hutra litt der dei stod bak ein stor rhododendronbusk. Kaspar trippa utolmodig. Han snusa i vêret, han rekna nok med at Lizzie var i nærleiken.

For litt sidan hadde Annas foreldre sett dei av ved porten før dei køyrde vidare.

«De er heilt sikre på at dette er greitt? De klarer dykk utan oss?»

«Kva med Chris?» sa Anna. Ho strauk Kaspar over ryggen så han skulle halde seg i ro. «Skal vi fortelje han om dette?»

«Nei, det er for risikabelt», meinte Erik. «Han vil sjølvsagt ikkje gjere noko som Jennifer og Steven ikkje ville like.»

«Vi får improvisere!» sa Siri.

Dei dukka lenger ned bak busken mens Landroveren køyrde forbi og ut gjennom porten.

«Kysten er klar!» sa Erik.

«Skal vi ta nøklane frå skapet i gartnarhuset?» spurde Siri.

«Er du galen, vi kan då ikkje berre gå inn og rote rundt der inne – det ville vere skikkeleg frekt!» sa Anna forskrekka.

Erik smilte. «Er det ikkje frekt å snike seg inn på eit framandt loft også?»

«Men det  eg berre!» sa Anna. «Kom, vi ser på baksida!» 

På den andre sida av huset var det ein stor frukthage og mange forskjellige buskar og tre. Epletrea såg gamle ut, der dei med dei krokete, bare greinene stod sprikande opp mot huset. Midt på husveggen gjekk det ei trapp opp til ein veranda. Anna gjekk opp trappa og tok forsiktig i dørhandtaket på den store, kvite døra. Døra var ikkje låst! 

Ho ga tommel opp til Siri og Erik som stod spent nedanfor verandatrappa. 

«Ok, vi går og ser om Chris er i stallen», sa Erik. «Eg kjem opp på loftet rett etterpå!» Dei forsvann rundt hjørnet på huset i retning stallen. Kaspar var allereie forsvunnen på leiting etter Lizzie.

Forsiktig gløtta Anna inn gjennom døropninga. Døra førte rett inn i ei av dei store stuene med gamle møblar dei hadde vore inne i før. Anna kjende seg igjen frå då Jim hadde vist dei rundt, men ho hadde ikkje lagt merke til verandadøra då. Ho høyrde ikkje ein einaste lyd, ingen lys var tent, og dei tunge, grå skyene på himmelen slapp ikkje stort av dagslyset inn gjennom vindauga. Det var som om heile rommet var dekt av eit grått skuggeteppe. Då ho lista seg forsiktig gjennom rommet, kjendest det som dei gamle forfedrane i Cavehillslekta følgde henne med auga frå dei store portretta på veggane. 

Anna kjende eit stikk av dårleg samvit. Det var ikkje så fint gjort å lure Chris på denne måten, han som var så grei mot dei. Men ho måtte finne ut om noko som hadde høyrt Martha til, var på loftet.

Det knirka vanvittig i trappa. I etasjen over var alle dørene lukka. Ei mykje smalare, brattare trapp førte vidare opp til loftsetasjen. Der trappa enda, var det ei brun dør. Ein stor nøkkel stod i låsen, men då ho tok i døra, kjende ho at ho var ulåst. Ein skarp, skrikande lyd frå rustne hengsler tyda på at denne døra ikkje blei så ofte brukt. Anna kjende at hjartet slo hardt. Lukta av støv og elde reiv i nasen. Ho vrei på ein lysbrytar ho fann rett innanfor døra. Det kalde lyset frå to nakne lyspærer hengjande ned frå taket skar i auga. Loftet var ikkje innreidd, langs veggar og tak såg ein rett inn på stolpane og bærebjelkane. På golvet var det lagt ut plankar. Loftet strekte seg over heile huslengda, med små vindauge utbygd i taket. Takhøgda var lav innmed veggane, men midt i loftsrommet kunne ho stå godt oppreist. Edderkoppspinn og støv låg som eit lok over alt som sto stabla i haugar. 

Anna tende lommelykta på mobilen sin, men sukka oppgitt då ho lyste innover i rommet. Det var så mykje!

Vindauga var omkransa av spindelvev. Ein diger edderkopp kravla seg fort i dekning då lufttrykket frå Annas kjappe rørsler fekk spinnet til å vibrere. Men Anna brydde seg ikkje om ein edderkopp, om han var aldri så stor og glinsande.

Ho børsta vekk støvet med handa. Opna kiste etter kiste. 

Ho såg bak mot døra. Kor blei det av Erik? Han skulle då komme og hjelpe henne med å leite? Kanskje han hadde blitt med på ridetur likevel? Kanskje han ikkje skjønte at Siri og Chris helst ville ri åleine, berre dei to?

Då ho løfta vekk to kasser ho allereie hadde sett oppi, såg ho eit skrin med to bokstavar på loket. M.S. stod det. «Martha Svinøy», kviskra Anna. Ho trekte pusten og tok tak i loket. 

Loket rikka seg ikkje. Skrinet var låst. Men i Annas bukselomme låg den gamle, rustne nøkkelen ho hadde funne innpakka i avispapir i huset på Vargholmen. Ho var så spent at ho skalv på handa då ho prøvde nøkkelen i låsen. Han passa! Ho vrei han rundt, det høyrdest ein knepp, og ho kunne opne loket!

Ein kraftig dunk mot det næraste vindauget avbraut henne. Ei kråke flaksa fortumla vekk, og tunge regnskyer klumpa seg tettare saman utanfor, det hadde begynt å blåse. Greinene på trea borti skogholtet låg flate av dei kraftige vindrossene. 

Anna tok seg inn att og løfta forsiktig opp det som låg øvst i kista, ei skrivebok. Annas hjarte banka fort og hardt.

Skriveboka ho heldt i handa, var kledd i gråpapir, og utanpå stod det skrive med den sirlege handskrifta ho kjende så godt: «Reisen til Artham, nr. 8,  januar 1906.»

Eit kraftig dunk i ryggen fekk Anna til å miste fotfestet. Ho prøvde å ta seg for med hendene, men rakk det ikkje før ho trefte den lave takbjelken rett framfor seg med hovudet først. Så blei alt mørkt.

Publisert på

God sommar!

GOD SOMMAR!

Med vaksine og opning av samfunnet igjen, kjenner eg meg glad og oppstemt. Avtalene for hausten er i boks, planane og idéane poppar opp, eg gler meg til alt det spennande som skal skje! Endeleg skal vi møtast til kulturarrangement, oppleve og ha det kjekt i lag!

Anna- og Kasparboka «Mysteriet ved Hangman’s Hill» er i rute og kjem etter sommarferien ein gong. I rute er også «Nattvogna», som er neste bok ut, truleg neste vår. 

Turnéane med Den Kulturelle Skolesekken er lagt:  «Animert spenning», «Tor med hammaren» og «Laboratorium for finurlege forteljingar» skal få svinga seg godt!

I adventstida skal det skje noko spennande: «Tippoldefar Jakobs julekort» blir forestilling! Det er meint å bli ein årleg tradisjon i førjulstida, og det på verdas koselegaste scene: «Hageverkstedet kulturscene».

Men aller først gler eg meg til å fylle sommaren med leik og moro med barnebarn, turar til fjells og til havs, gode samtalar, god mat, god drikke – og kven veit, kanskje vi til og med får nokre soldagar innimellom! Vêret er elles underordna, for det kan vi ikkje gjere noko med, men uansett er det godt å vere ute.

Sommartid er skrivetid også, sjølvsagt. Eg er så heldig at eg kan skrive kor som helst og når som helst. Men eg veit også at den tida eg ikkje gjer det skapte grann, surrar rundt, lar tankar komme og gå, er i «flyt»-sona — denne tilstanden er den aller beste modusen for å få idéar og vere kreativ! Derfor har eg aldri dårleg samvit for å stire ut i lufta, tenke på alt og ingenting og drøyme meg vekk innimellom. Ein må tole å ha litt rot i hovudet. 

Det skal bli mykje surretid i sommar, har eg tenkt! Berre prøv – det gjer godt!

Kaspar og eg har «styla» bilen  – så vi er klare for kva eventyr som helst! 

Riktig god sommar!

Publisert på

Rapport frå sofa med foten i vêret!

Rapport frå sofa med foten i vêret!

Eg var sjølvsagt fullstendig klar over at ein operasjon i eine foten ville bli ei utfordring. Å sitje «stuck» med beinet høgt, mens verda snurrar rundt utan at eg heng på er ikkje å spøke med, kjenner eg. 

Tre tær har visst fått grundig oppreising, sjølv om det kjennest ut som foten har vore gjennom ei kjøttkvern. Med hovudet mitt forstår eg at tålmod må til, sjølv om resten av meg hyler etter aktivitet.

No var likevel tidspunktet der, då Covid 19  allereie har gjort sitt for å tynne ut i oppdrag og arrangement. 

Når ein har hundar, attpåtil av det livlige slaget,  passar det aldri med fotoperasjon, men likevel ikkje det aller verste tidspunktet akkurat no, då Kaspar er åleine hund for tida. Mannen i huset blei nyleg pensjonist, og kan derfor ta seg av det Kaspar treng av tur og lufting denne perioden (den einaste som plagast av det er ei sur matmor som ikkje får vere med). 

Til neste år må nemleg foten vere tipptopp, for då er det håp om at eit nytt familiemedlem med fire bein kjem heim til oss. Fram til det er også kalenderen i ferd med å fyllest opp  med oppdrag, og nye bøker kan få sine lanseringsarrangement – hipp hurra!

Utfordringa no ligg i å halde ut. Vårluktene fyller hovudet, sola skin så grønskjeret dirrar, fuglane lagar meir lyd enn før, også. Merkeleg kor nært og på same tid fjernt slikt kan vere.

Eg veit at eg er av dei heldige som har tatt avgjerda om operasjon sjølv, og som dessutan har utsikter til å bli bra snart. Eg veit at båten ligg klar til at vi skal kaste loss, eg veit at fjellet ikkje går sin veg, men ventar på meg.

Det gjeld altså berre å gjere det beste ut av situasjonen. Eg kan lytte, skrive og lese! Mengder av webinar, podkastar, kurs og nettdialogar har strøymd ut av maccen min denne tida. Så utruleg mykje flott og spennande dyktige folk deler! 

Skrive har eg også gjort. Eit utkast på den eine boka er hos redaktør, og eg må berre stålsetje meg, så eg ikkje skriv endå ein versjon før eg har lytta til kva redaktøren har å seie. Ramma på den neste boka er også klar. Og sanneleg har ikkje den neste boka etter det også begynt å bryte seg fram.

Men det beste av alt: eg har lest. Eg har alltid lest mykje, men siste åra har evna til å sitje i ro med boka over tid, skranta. Eg har kompensert med lydbøker, for då kan eg faktisk gjere noko anna samtidig. Men no, når foten hyler om fullstendig ro, ja då har eg lest! Bok etter bok i bokstabelen min har gått unna, ført meg ut på reiser der eg har kjent ramsalt sjøsprut, hårreisande gys frå det ytre rom, og vore på kjende og ukjende kontinent – inn i den tilstanden berre ei bok kan føre deg: der orda til forfattaren gjer deg til medskapar med bilda din eigen fantasi kan lage. Og det har skjedd frå min eigen sofa, med beste Kaspar snorkande i armkroken.

Eg les ulike sjangrar, men sidan eg sjølv skriv for barn og unge er det her fokuset mitt har vore no. Dette er bokopplevingar som alle aldrar vil ha glede av. Som ein som pjaskar og skriv sjølv, har ein sanneleg noko å strekkje seg etter!

Det er ingen ting som kan erstatte boka. Statistikkane rasar nedover for boklesinga blant ungdom. Det kan gå mot eit samfunnsproblem, i tillegg til kva det tyder for den einskilde. Tiltak må til på alle plan – men dette kan vi alle gjere (ein treng ikkje ein gong operere foten, faktisk): les, opplev, bli glad, og kanskje litt klokare – og sørg for å ta med barna på reisa!

Publisert på

Bekymringar

Bekymringsminister, det er det eg hadde vore, om eg sat i ei regjering. Trass i alt eg veit om kor lite produktivt det er å bekymre seg, kor stort eit energisluk det er, kor meiningslaust og depressivt det kan vere – likevel sluttar eg ikkje med denne aktiviteten. Eg lovar, er du disponert for bekymring blir det ikkje betre med åra!

Bekymringane mine handlar om alt mellom mikro- og makronivå, mellom himmel og jord, og vel så det. Frå det heilt nære til det overordna storpolitiske: Tankane fyller godt opp i hovudet, enten det handlar om bekymringa for om eg skulle ramle i fart og knuse tenner og briller (noko som faktisk hender, innimellom), eller bekymring for om vi medvetslause menneskevesen skal dyrke fram fleire ravande galne politikarar eller brenne opp regnskogen.

Det har vakse fram ei stor, ny bekymring. Ho har murra i bakgrunnen lenge, men no bryt ho seg stadig fram. Denne bekymringa handlar om ORD. Ord i vid forstand, kva ord gjer med oss og kva vi gjer med ord –  og vil vi i framtida eigentleg vere i stand til å tileigne oss og bruke det skrivne ordet i det heile tatt?

Interessa for orda i forteljingane blei planta i meg gjennom barndomsopplevingar. Morfar Ole var ein meister i fortelje, han hadde både den intuitive og den tillærde kunnskapen om kva som var godt stoff for eit barn. Han hjelpte meg også tålmodig til å knekke lesekoden. Orda skapte bilde i fantasien min, historiene blei levande, og aldri gløymt. Den same kjensla av forventning har blitt med gjennom heile livet: tilstanden, den verda som orda fører meg inn i, og kva nye tankar det kan føre til.

Ute på formidlingsoppdrag ser eg det same skjer med dei unge tilhøyrarane mine som eg sjølv opplevde som barn. Eg ser dei blanke auga, dei gapande munnane, raude kinn – uttrykk som viser at hjerneaktiviteten er i gang, bilde blir skapt om til eigne historier i kvart enkelt hovud. Framleis er det slik, men likevel er noko endra. Konsentrasjonen og fokuset er mindre, tida barna klarer å vere i situasjonen er kortare.

Undersøkingar støtter denne kjensla. Lese- og skriveferdigheitene blant barn og unge går tilbake. Det gjer også konsentrasjonen og evna til å halde ut og å gjennomføre.

Min påstand er at dei fragmenterte, visuelle inntrykka som blir pumpa på mottaksapparatet vårt ikkje gir rom for bildeskaping, ettertanke, fordjupning og fokus i same grad som ord ein tileignar seg gjennom lytting og lesing. Kjappe, lettfordøyelege videosnuttar, stories og snappar krev ikkje noko av oss, utfordrar oss ikkje, men fungerer som sukker for hjernen. Det gjeld oss vaksne – og ikkje minst barn og unge. Eg er ikkje motstandar av teknologien, av sosiale media, kjapp, lettfordøyeleg informasjon, mediekonsum – eg  nyttar sjølv dette i stor grad, men eg er bekymra for at vi gløymer å halde fast ved det grunnleggjande:  å oppleve, forstå og kommunisere ved å bruke det høyrde, lesne og skrivne ordet. Det ser verkeleg ut til at denne oppgåva krev ein ekstra innsats no. Vi må lære oss å handtere begge former for kommunikasjon, kvar til sin bruk, hjernen vår har kapasitet til det.

Det er ein bøyg å lære seg å lese reint teknisk når ein er barn. Det er også utfordrande å omsetje bokstavsymbola til meining. Lærarane arbeider dagleg med dette, takk og lov. Institusjonar som biblioteka våre, og  Foreningen!Les følgjer opp, politikarar frå SV fremjar forslag om ein ny nasjonal leselyststrategi – det blir jobba jamt og trutt med å spreie kunnskap om dette på alle samfunnsnivå.

Men det er ikkje nok om ikkje kvar einaste ein av oss tar ansvar for å hjelpe til, at vi øver og trener på lesing og skriving saman med barna, les høgt for dei, finn spennande historier, fortel! Vi må faktisk sjølve vere aktive modellar for at gleda over ord, lesne eller skrivne, skal få innpass og feste seg hos barna våre. Det er kanskje lettare å ty til iPaden, men ikkje gløym boka! Det som går føre seg i hjernen når ein les kan ikkje bli erstatta av noko anna.

Ord er med på å skape oss til den vi er. Forstår vi, og kan bruke ord har vi ein reiskap for å  uttrykke meiningane våre, oppfatte og forstå kva andre meiner, avsløre maktbruk og demagogi, vere kritiske, delta i eit demokratisk samfunn. Takka vere oppfinninga av boktrykkarkunsten, media, internettformidling og all anna distribusjon av tekst er ord tilgjengeleg for alle, men då må vi kunne bruke dei for det dei er verdt.

Tilbake til bekymringsinnleiinga. For at ikkje tilværet mitt skal bli til ei hengemyr av ørkjeslaus bekymring, har eg skjønt at handling må til. Eg har erfart at sjølv ørsmå handlingar kan få meg ut av myra ei stund og gje meg kjensla av å ta del i noko, om skjerven min er aldri så liten.

Når eg fortel og skriv bøker ønskjer eg å føre lyttarane og lesarane inn i ei anna verd, ein ny stad, møte nye menneske, nye hendingar – gje næring til fantasien, empatien, kunnskapen, evna til å setje seg i andre sin stad, evna til å drøyme, håpe, handle.

Det er «hårete» mål, dette. Eg meiner dei er viktige.

Mine ord er sjølvsagt mest som eit sandkorn i ørkenen å rekne. Men eg kjem til å halde fram med mine ørsmå bidrag, trur eg, fortelje, skrive og formidle historiene i bøkene, og håpe at dei kanskje kan vere den gode opplevinga for ein og annan –  vere eit lite, stillferdig bidrag i ei større rørsle for å verne og forvalte orda, lesinga og språket.

 

 

Publisert på

Februartilbod!

Eit par månader har eg no vore heilt ute av skrivemodus. Slik er det når andre ting tar fokus. For oss handla det om at Frikk, den eldste dalmatinaren vår blei alvorleg sjuk. Vi klarte ikkje å få han frisk igjen, så han måtte få sleppe – og vi har ein hund mindre i flokken. Vi har Kaspar, heldigvis, men både han og vi sørgjer over Frikk. Slik er det, ikkje alt går som ein skulle ønskje.

Eg har likevel oppfatta at dagane har blitt lenger, heile to timar, faktisk! Turane ute saman med Kaspar i dette utrulege vinterunderet med lys og snø gjer godt, no kjenner eg igjen at det kriblar i skrivemuskelen.

Eg har elles ikkje hatt mykje å klage over med koronatilstandane samanlikna med mange andre, eg har til og med fått reise på turné, men gler meg vilt til vi igjen kan møtast, reise kor vi vil, igjen lage kulturarrangement – og igjen kunne få oppdrag ute blant folk i fri dressur!

Dermed fell eg igjen inn i planene: skriving, skriving, skriving. Så får vi sjå kva som først kjem ut i verda av «Det som er gøymt» og «Nattvogna».

I mellomtida er det lydbok og e-bok av «Kodemysteriet» på gang, og e-bok av «Det gamle slottet».

Det er også hyggeleg å registrere at fleire kjem med fine omtalar av «Klokkemakar Alfreds mysterium», sist på www.nynorskbok.no boktips frå Nynorsksenteret!

I høve februar og lysare dagar slår vi til med tilbod på bøker frå Olla Forlag! Tilboda gjeld berre om du kjøper direkte frå www.olla.no, eller tar kontakt med meg på anna vis. Bøkene det gjeld er no prisa med tilbodsprisane under fana «butikk» i menyen:

«Kodemysteriet» kr 150,-

«Det gamle slottet» kr 120,- Kjøper du begge desse bøkene er prisen tils.: 250,-

«Birgers odysse» kr 120,-

«utandørs i nordvest» kr 150,-

«Zapping» kr 250,-

«Kommer før lunsj kr 250,-

Publisert på

«Det gamle slottet» no som nedlastbar lydbok!

No ligg den andre boka i serien om Anna og Kaspar «Det gamle slottet» på Bokbasen, og dermed tilgjengeleg som nedlastbar lydbok på alle nettbokhandlane. Det er Elsa Rypdal som les denne boka også, slik som «Amulettmysteriet».

Ein kan lese meir om boka i tidlegare innlegg på www.olla.no

Her er baksideteksten på boka:

Anna er på haustferie i Frankrike. Saman med hunden sin Kaspar, mor og far, bur ho i eit lite hus i ein borgby ved Middelhavet.

I byen ligg eit 700 år gammalt slott. Anna er på omvisning i dette slottet då det plutseleg hender noko – og Anna og Kaspar er igjen midt oppi eit mysterium.

Samtidig blir Anna kjent med Namira og broren hennar Kasim som bur i eit gammalt murhus i borgbyen. Far deira pussar opp, og inni ein nedriven murvegg finn dei eit fleire hundre år gammalt dokument. Dette mystiske dokumentet fører dei på leiting etter ein gammal løyndom.

I boka følgjer vi også dokumentet bakover i tida, til den franske revolusjonen, der vi treff Bastien, og får vite kvifor dokumentet er gøymt i murveggen.

Anna, Kaspar og venene deira bestemmer seg for å finne ut av begge mysteria, men det skal vise seg at det kan bli både farleg og utfordrande.

Min film 14 Min film 14

 

Publisert på

Tidlegare utgitte romanar av Audbjørg Gjerde Lippert kan kjøpast via www.olla.no

Audbjørg Gjerde Lippert har skrive fem romanar, to av dei er gitt ut på Olla Forlag: «Kommer før lunsj» og «Zapping». To andre romanar, «Tomme stolar talar» og «Fra benken i Saigon til katedralen i Santiago» er gitt ut på andre forlag, men eksemplar frå restopplaget kan no kjøpast via www.olla.no, i tillegg til frå forfattaren sjølv.

Pris for kvar av romanane: kr 150,-

Litt om romanane:

«Tomme stolar talar»

Ein dag i adventstida får Liv eit oppdrag som snur opp ned på kvardagen. Tre døde slektningar kjem tilbake og ber henne skrive om livet deira på slutten av andre verdskrig. Møte med dei døde både skremmer og har dragning på henne. Dramatikk på liv og død saman med svik og offervilje blir etter kvart avdekt.

Liv lever i spenningsfeltet mellom sin eigen travle kvardag og livet i karnappet der dei døde fyller dei tomme stolane. Etter kvart viklar dei to historiene seg saman, og fortida får følgjer for livet i notida.

Tomme stolar talar er ei bok om det å stå i ein samanheng samtidig som ein vil bestemme over eigne liv.

Ein spennande og svært velskriven roman heilt utanom det vanlege.

 

«Fra benken i Saigon til katedralen i Santiago»

Pilegrimsvandring til Santiago de Compostela er den ytre rammen i denne romanen. Synne Solvik vandrer langs Caminoen uten at hun helt vet hvorfor. Er hun turist eller pilegrim? Eller er det noe hun rømmer fra? Under et måltid på den vakre paradoren i León kommer hun i kontakt med andre pilegrimer, blant andre presten Pietro Bellini fra Assisi og legen Emma Béarn fra Lourdes. Ved bordet sitter også den tidligere Vietnam-soldaten Thomas Jackson og poeten James Field som legger ut på vandring for å se hva de andre søker. Ved målet i Santiago møter vi dessuten den unge Maria, som er adoptert fra Saigon, og Pål, Synnes ektemann. Synet av Maria ved inngangen til katedralen vekker noe i Thomas og trekker ham bakover i tid til noe som hendte mange år tidligere.

Dette er på mange måter en kontemplativ roman. Hva vil det si å være pilegrim for moderne mennesker? Hvorfor legger mennesker ut på vandring? Av nysgjerrighet? Eller er det en ny form for turisme? Og, ikke minst, gjør vandringen noe med oss?

 

Publisert på

Fin omtale!

Det kjennes godt når ein får gode omtalar for arbeidet sitt! Det er eg sikker på alle kan kjenne seg igjen i. Når ei heilt ny bok skal ut i verda etter arbeid i år, månader, veker, dagar og timar vil ein alltid vere spent på kva andre syns om produktet. Det kan vere vanskeleg å gje slepp på boka – når er ho eigentleg ferdig? Er det meir å rette? Er det meir å endre? Skulle ho ha vore kortare? Lengre? Men til slutt må ein setje punktum.

«Klokkemakar Alfreds mysterium» kom ut ei stund før jul. Mange har kjøpt og lest boka – og no har også bokbloggarar lest og omtalt boka. Gode omtalar varmar, og kan kanskje også gjere fleire nysgjerrige på kva denne boka handlar om?

Heile omtalane frå to bokbloggarar kan de lese her:

www.miniblogg.no/henningbokhylle

www.bokblogger.com

Dette er ikkje ei heseblesande spenningsbok, men ei bok ein kan fordjupe seg litt meir i. Like fullt ei  historie med dramatikk, mysterium, handlekraftige barn og vennskap. Tarjei Rypdal Eides illustrasjonar høver perfekt til historia.

Den opphavelege sanne historia om to verdifulle klokker frå revolusjonstida i Frankrike blir fletta saman med dei fiktive historiene om klokkene si reise gjennom tida, og korleis hovudpersonane i boka prøver å finne ut av klokkemysteriet.

Kanskje dette er boka for høgtlesing framover?

Boka får du kjøpt på www.olla.no,  på Notabene Vestnes, og alle nettbokhandlarar.

Her er eit lite utdrag:

«…..Det grå vêret gjorde at det allereie hadde begynt å mørkne då tante Leas grøne Citroën svinga inn på tunet til Alfred. Det var mørkt i vindauga. Det kom ikkje røyk frå pipa heller. «Så rart», sa tante Lea, «han fyrer då alltid i omnen?» Ho skulle til å banke på døra då dei såg at døra faktisk var open.

«Vent her!» sa ho til Tobias og Rosie og opna forsiktig døra. Det var mørkt i den vesle gangen. Det såg mørkt ut i heile huset. Dei to søskenbarna ville slett ikkje vente, så dei gjekk inn rett bak tanta for å sjå etter Alfred. Alle tre brukte telefonane sine som lommelykter, og lyste rundt seg i det vesle kjøkkenet. Det kom eit utrop frå tante Lea då lyset frå telefonane viste kva som hadde hendt på kjøkkenet: alt som kunne ha vore i skap og skuffer låg strødd utover golvet, koppar og kar låg knuste i haugar, stolar og bord var velta. Etter kvart fann dei lysbrytarane. Dei skunda seg inn i stua. Alle klokkene var borte! Veggar, bord og hyller var tomme! Ikkje ei einaste klokke var å sjå. Berre nokre små tannhjul og verktøyet til Alfred låg på arbeidsbordet hans. Dei tre blei stadig meir engstelege der dei sprang frå rom til rom, såg korleis alt var rota til, mens dei ropte på Alfred.

«Kva kan ha hendt, og kor er Alfred?» Rosie kjende tårene i auga. «Vi må ringe politiet!» sa tante Lea og fikla febrilsk med telefonen…..»